Internetning yangi davri: AI agentlari uchun moslashgan Agentic Web

2001-yilda Butunjahon o'rgimchak to'ri (World Wide Web) asoschisi Tim Berners-Li insonlar o'rniga mustaqil ishlay oladigan dasturiy agentlarga moslangan 'Semantik veb' konsepsiyasini e'lon qilgan edi. O'sha paytda bu qarash amalga oshishi qiyin orzu bo'lib ko'ringan, chunki sayt egalaridan har bir elementni maxsus teglar bilan belgilab chiqish talab etilardi. Oradan chorak asr o'tib, katta til modellari (LLM) sababli bu g'oya yangi shaklda — 'Agentic Web' sifatida hayotga tatbiq etilmoqda.

Bugungi kunda Meta'ning Muse, OpenAI'ning Dots hamda Anthropic'ning Claude Duet kabi ilg'or AI agentlari insonlar o'rniga elektron xatlarni saralash, chiptalarni band qilish va moliyaviy amallarni bajarish darajasiga yetdi. LLM asosidagi agentlar saytlarni tushunish uchun qo'lda yozilgan maxsus teglarga muhtoj emas; ular matn, kod va hatto veb-sahifa skrinshotlarini inson kabi tahlil qilib, tugmalarni bosa oladi.

Ushbu tendensiya internet infratuzilmasi va biznes modellarini ham o'zgartirmoqda. Masalan, Time jurnali AI agentlari oson o'qishi uchun maqolalarining soddalashtirilgan versiyalarini chiqarishni va agentlarga mo'ljallangan reklamalarni sotishni yo'lga qo'ydi. Shuningdek, Etsy va Expedia kabi yirik platformalar sun'iy intellekt tizimlari o'z xizmatlari bilan to'g'ridan-to'g'ri aloqa qilishi uchun maxsus vositalarni integratsiya qilmoqda.

Mutaxassislar agentlar uchun veb yaratishning ikkita yo'lini ko'rsatmoqda: birinchisi — agentlarni xuddi odamlardek brauzerdan foydalanishga (skroll qilish, tugma bosish) o'rgatish, ikkinchisi esa ular uchun matn va API orqali ishlaydigan alohida interfeyslarni qurishdir. Mozilla Firefox vakillarining ta'kidlashicha, mazkur transformatsiya internet ekotizimini o'z vaqtida smartfonlar o'zgartirgani kabi tubdan yangilaydi.